ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΝΟΠΤΙΚΟΝ ΣΤΙΣ SURVEILLANCE STUDIES

Βιντεοπαρακολούθηση στους δρόμους, συνδεδεμένοι μετρητές, ψηφιακοί φάκελοι και αρχεία, τσιπ αναγνώρισης μέσω ραδιοσυχνοτήτων, γεωεντοπισμός, πρόγραμμα «Prism» της αμερικανικής NSA, αναγνώριση προσώπου, ιχνηλάτηση, προβλεπτικές προτάσεις και προσφορές μεγάλων εταιρειών… η επιτήρηση είναι πανταχού παρούσα στις δημόσιες συζητήσεις και μοιάζει να έχει κατακλύσει όλους τους τομείς της καθημερινής ζωής, πιστοποιώντας τη θέση για την έλευση μιας πραγματικής κοινωνίας γενικευμένης επιτήρησης.

Από ασφαλειοκρατική φαντασίωση ή ελευθεροκτόνο πανικό, η επιτήρηση έχει μετατραπεί όμως και σε αντικείμενο επιστημονικής μελέτης, ανοίγοντας ένα πεδίο έρευνας και ανάλυσης που βρίσκεται σε πλήρη ανάπτυξη: τις Surveillance Studies.

Πριμοδοτώντας μια πολυεπιστημονική προσέγγιση (που συνδυάζει τη λογοτεχνία, τη φιλοσοφία, την πολιτική επιστήμη, την κοινωνιολογία και τις επιστήμες της επικοινωνίας) και συζητώντας τις μιντιακές εξελίξεις της κοινωνίας μας (οθόνες, δίκτυα, πλατφόρμες), το βιβλίο προτείνει ένα πλήρες πανόραμα των θεωριών της επιτήρησης, από τα ιδρυτικά κείμενα (Μπένθαμ, Τέιλορ, Βέμπερ, Φουκώ, Ντελέζ, κ.ά.) μέχρι τις πιο πρόσφατες έννοιες («επιφυλακή», «υποτήρηση», «επιτηρησιακός καπιταλισμός», «shareveillance», «έκθεση»).

Από τις πρώτες, κατά βάση οργανωσιακές, θεωρήσεις το πεδίο έχει ανοιχτεί πλέον στην περιπλοκότητα των κοινωνικών, πολιτικών και προσωπικών επίδικων της νέας ψηφιακής «οικονομίας της ορατότητας», αναδεικνύοντας τη σύγχρονη εμφάνιση μιας πραγματικής «κουλτούρας» της επιτήρησης.