Το έργο του Αλέξις ντε Τοκβίλ παρουσιάζει τη δημοκρατία ως δημοκρατική πολιτεία που αναγνωρίζει δικαιώματα και καθορίζει υποχρεώσεις του ατόμου, καθώς και ως ατελέστατη διαδικασία διεκδίκησης των δικαιωμάτων της ελευθερίας και της ισότητας, ένα δίπτυχο που διαμορφώνει σε ποιο βαθμό οι δημοκρατικοί λαοί θα είναι πραγματικά ελεύθεροι ή θα είναι υποταγμένοι στις συνέπειες της ισότητας των συνθηκών, δηλαδή τον ατομικισμό, το πάθος για την ευζωία και τη διαμόρφωση ενός κράτους κηδεμόνα.

Όπως ανακαλύπτει στη συγκριτική μελέτη του μεταξύ Αμερικής και Ευρώπης, οι δημοκρατίες είναι δεσποτικές όταν η καθιέρωση της λαϊκής κυριαρχίας περιορίζεται στη βούληση μιας "παντοδύναμης" εξουσίας ή είναι φιλελεύθερες όταν εκφράζονται μέσα από ελεύθερους θεσμούς που συνδράμουν στη διασφάλιση της ατομικής ελευθερίας και του κοινού καλού. Γι' αυτό πιστεύει ότι η διαχείριση των συνεπειών της ισότητας των συνθηκών στις δημοκρατικές κοινωνίες εξαρτάται από την αλληλεξάρτηση μεταξύ της ελευθερίας και της ισότητας, των πολιτικών δικαιωμάτων και των κοινωνικών δικαιωμάτων των πολιτών.