Στο Όταν ήμουν δάσκαλος ο Κονδυλάκης περιγράφει με το γνωστό λιτό και ολοκληρωμένο τρόπο του την ιστορία δύο δασκάλων σε ένα χωριό της Κρήτης, που ερωτεύονται την ίδια χωριατοπούλα. Ο έρωτάς τους δεν έχει αντίκρισμα, αφού εκείνη αδιαφορεί και παντρεύεται έναν τρίτο.