Η βασική θέση που εισήγαγε ο Κοντράτιεφ με το έργο του είναι ότι η εξέλιξη του καπιταλιστικού συστήματος μπορεί να γίνει αντιληπτή ως μια διαδοχή "μεγάλων κύκλων" ...

Γράφει ο Κοντράτιεφ:
"Το ανοδικό κύμα του μεγάλου κύκλου σχετίζεται με την ανανέωση και τη διεύρυνση των βασικών κεφαλαιακών αγαθών, με ριζικές αλλαγές και αναδιάταξη των βασικών παραγωγικών δυνάμεων της κοινωνίας ... Ταυτόχρονα, η ταχεία ανάπτυξη των νέων παραγωγικών δυνάμεων, αυξάνοντας τη δραστηριότητα των ενδιαφερόμενων γι αυτήν τάξεων και ομάδων, δημιουργεί τις προϋποθέσεις για όξυνση του αγώνα εναντίον των απαρχαιωμένων κοινωνικο-οικονομικών σχέσεων που φρενάρουν την ανάπτυξη και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μεγάλες εσωτερικές ανατροπές. Να λοιπόν γιατί ...στην πραγματικότητα η περίοδος της παρατεταμένης ανόδου της συγκυρίας συνδέεται με ριζικές αλλαγές στον τομέα της παραγωγής, με περιόδους συχνών πολέμων και επαναστατικών αναταραχών".