ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ, ΑΠΟΦΟΙΤΟΙ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΤΡΟΧΙΕΣ 1837-2015

Η θρυλούμενη αγάπη των Ελλήνων για την παιδεία είναι μύθος, οι φοιτητές στην πλειονότητά τους είναι κληρονόμοι, του πολιτισμικού και συμβολικού κεφαλαίου των γονιών τους, οι απόφοιτοι στρέφονται κυρίως στο κράτος, αλλά ποτέ δεν συγκρότησαν μια γραφειοκρατία δυτικού τύπου, με απρόσωπους κανόνες, αντίθετα, είναι εξαρτημένοι, αλλά όχι απόλυτα, από άλλες εξουσίες, την πολιτική, τη στρατιωτική, την οικονομική.

Μπορεί όλα αυτά να εκληφθούν ως σημάδια ενός ανολοκλήρωτου εκσυγχρονισμού. Μπορούν, όμως, και να διαβαστούν ως ενδείξεις μιας επώδυνης διαδικασίας ανάπτυξης, μιας μικρής γωνιάς μιας υπανάπτυκτης οικονομικά αυτοκρατορίας, της Οθωμανικής που σε λιγότερο από δύο αιώνες έφτασε να μοιάσει κάπως, φτιασιδώνοντας και εξιδανικεύοντας αδυναμίες της, στο είδωλό της, τη Δύση.

Ίσως αυτή η διττή εικόνα αποδίδει και τη σημερινή μας κατάσταση. Μια χώρα γεμάτη δυνατότητες και αδυναμίες, αδυναμίες και δυνατότητες, στην εκπαίδευση όπως και σε πλείστα άλλα πεδία.