Ο πλέον ομαλός τρόπος για να αποκατασταθεί η οικογενειακή/συγγενική θέση του γεννημένου χωρίς γάμο τέκνου είναι η εκούσια αναγνώριση της πατρότητας. Η ομαλότητα της εκούσιας αναγνωρίσεως έγκειται (κυρίως) στην αποφυγή των δικαστικών διενέξεων (με τις οποίες συνδέεται αναπόφευκτα η δικαστική αναγνώριση της πατρότητας) και κατά συνέπεια στην αποφυγή όλων των δυσμενών επιπτώσεων των διενέξεων αυτών στο τέκνο και σε όλα τα άλλα εμπλεκόμενα πρόσωπα. Από τη φύση του πράγματος, η εκούσια αναγνώριση είναι «προνόμιο» του γεννήτορα (και, κατά τις περιστάσεις, των γονέων του).

Για την προστασία του τέκνου, της μητέρας του και άλλων προβλέπεται αφενός μεν συναίνεση της μητέρας στην εκούσια αναγνώριση, αφετέρου δε ευχέρεια προσβολής με αγωγή της εκούσιας αναγνωρίσεως. Στο παρόν αναλύονται συνοπτικά, αλλά με την αναγκαία πληρότητα οι ρυθμίσεις του Αστικού Κώδικα σχετικά με την εκούσια αναγνώριση της πατρότητας και την προσβολή της.