Ο ΠΡΟΣΦΥΓΙΚΟΣ ΟΙΚΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΤΟΥΡΚΟΚΡΗΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΡΟΔΟΥ

Στα τέλη του 19ου αιώνα, με απόφαση της οθωμανικής διοίκησης, δημιουργήθηκε ο οικισμός Κρητικά στο βορειοδυτικό μέρος της Ρόδου, λίγα χιλιόμετρα έξω από την τειχισμένη πόλη. Εκεί εγκαταστάθηκαν κάποιοι από τους ελληνόφωνους μουσουλμάνους πρόσφυγες που ήρθαν από την Κρήτη και αποτέλεσαν «μειονότητα μέσα στη μειονότητα», τόσο ως προς τους τουρκόφωνους μουσουλμάνους που ζούσαν ήδη στο νησί όσο και ως προς τους ορθόδοξους Έλληνες.

Η παρούσα έρευνα επιχειρεί να εξετάσει τις οριζόντιες επικαλύψεις που έχει δεχθεί το παλίμψηστο της συνοικίας, η μνήμη και η ταυτότητα της οποίας είναι κυρίως μουσουλμανικές. Διερωτάται αν, στον χώρο των Κρητικών, διαφαίνονται εγγραφές δημόσιας μνήμης από τους εκάστοτε πολιτισμικούς κώδικες των κατοίκων ή και των επισκεπτών της περιοχής.

Τα ερωτήματα ως προς τους μηχανισμούς της πολιτισμικής αφομοίωσης που αφορούν τη θεωρία, και τις πολιτικές τους συνέπειες, δεν βρίσκουν την απάντησή τους με έναν απλουστευτικό τρόπο σε τούτη την πολύτιμη έρευνα. Η σνγγραφέας, συνεπής προς τις μεθοδολογικές της αρχές και την ηθική της έρευνας που υιοθετεί, δεν επιλέγει να εκβιάσει το υλικό της. Aτυπη αντίσταση, μετέωρη αφομοίωση, ηττοπαθής προσχώρηση, υπόγεια επανεφεύρεση του ιδιαίτερου; Ίσως παράλληλα όλες αυτές οι πλευρές να χαρακτηρίζουν την παρουσία των Τουρκοκρητικών της Ρόδου στο παρόν όσο και στο παρελθόν της πρόσφατης ιστορίας τους.