Η ΖΩΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ-ΣΥΓΚΡΙΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ

Οιαδήποτε προσάρτησις τμήματος, μικρού ή μεγάλου, της Μ. Ασίας θα επέβαλλεν αναγκαστικώς μακράν και σκληράν εκστρατείαν προς το εσωτερικόν. Ο ελληνικός στρατός θα υποχρεούτο να καταδιώξη τους Τούρκους ενδότερον, όπου θα ευρίσκετο μεταξύ εχθρικού εντελώς πληθυσμού, διότι ο ελληνισμός ευρίσκεται συμπαγής εις τα δυτικά παράλια. Προελαύνων ούτως ο ελληνικός στρατός, οσονδήποτε ισχυρός και αν ήτο, θα εξησθένει αναγκαστικώς, υποχρεούμενος να εγκαταλείπη φρουρούς δια την προστασίαν των πλευρών του και των γραμμών των συγκοινωνιών του.

Αντιθέτως, οι Τούρκοι, μαχόμενοι εις τον τόπον των, με τας ιδικάς των γραμμάς, θα ήσαν εις θέσιν να εκλέξωσι και την στιγμήν και την θέσιν επιθέσεως, ήτις θα συνέτριβε τας ελληνικάς δυνάμεις. Και εάν ακόμη η Ελλάς περιωρίζετο να καταλάβη μόνον την Σμύρνην με την ενδοχώραν της, το έργον της διατηρήσεως της πέραν της θάλασσας κτήσεως αυτής, ενώπιον της συνεχούς απειλής των Τούρκων, θα απετέλει διαρκή εξάντλησιν δια την Ελλάδα τόσον των στρατιωτικών, όσον και των οικονομικών της δυνάμεων.

Συνεπώς, οιονδήποτε στρατιωτικόν εγχείρημα ημών εις τον χώρον της Μ. Ασίας δεν θα είναι μόνον πράξις καταστροφική, αλλά πράξις οιονεί αυτοκτονίας...

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΕΤΑΞΑΣ (Προς τον Ελ. Βενιζέλο)