Ο Ηθικός είναι ίσως το σημαντικότερο έργο του Θεοδώρου Μετοχίτη, ενός από τους διαπρεπέστερους εκπορσώπους της λεγόμενςη Παλαιολόγειας Αναγέννησης. Το έργο αυτό που αποτελεί ένα εγκώμιο του θεωρητικού βίου, όπως τον όριζαν οι αρχαίοι, εκδίδεται για πρώτη φορά από το γνωστό κώδικα Vindobonensis Philologicus gr 95 με εισαγωγή, κριτικό υπόμνημα, μετάφραση στη νεοελληνική γλώσσα και σημειώσεις.

Στην εισαγωγή εξετάζονται κυρίως οι πηγές που χρησιμοποίησε ο Μετοχίτης και γίνεται προσπάθεια να ενταχθεί το έργο στο πλαίσιο της ευρύτερης πνευματικής παραγωγής των αρχών του ΙΔ' αιώνα στο Βυζάντιο. Η πλήρης έκδοση του Ηθικού συμπληρώνει οπωσδήποτε ένα κενό της βιβλιογραφίας για τους Παλαιολόγειους χρόνους και συμβάλλει στην πληρέστερη κατανόηση των πνευματικών αναζητήσεων και ανησυχιών των ανθρώπων της εποχής εκείνης.